کتاب «عصر تاریکی نوین» نوشته جیمز ماریوت، روزنامهنگار و فروشنده سابق کتابهای کمیاب، به بررسی کاهش مطالعه کتاب و پیامدهای آن بر تفکر عقلانی میپردازد. ماریوت استدلال میکند خواندن کتاب حتی رمانهای عامهپسند افراد را به تعامل عمیقتر با جهان وامیدارد و بهترین راه برای تجربه زندگی دیگران است.
کارتر لفن، بدون هیچ تجربهای در رمزنگاری، با کمک مدل هوش مصنوعی GPT-6 Astra پیام مخفی ارتش آلمان را که ۸۵ سال رمزگذاری شده بود، رمزگشایی کرد. او یکی از بسیاری از افراد غیرمتخصص است که اکنون از مدلهای زبانی بزرگ برای شکستن رمزهای تاریخی استفاده میکنند.
بر اساس پیشنویس کاری که چکیدههای ارسالی به یک پایگاه داده آنلاین را از سال ۲۰۱۹ بررسی کرده، حدود ۳۰ درصد از پایاننامههای دکتری در رشتههای علوم، فناوری، مهندسی و ریاضیات (STEM) در ایالات متحده در سال جاری حاوی متن تولیدشده توسط هوش مصنوعی بوده است. این مطالعه که هنوز داوری نشده، نشان میدهد فارغالتحصیلانی که از هوش مصنوعی برای نگارش پایاننامه خود استفاده میکنند، بیشتر در صنعت مشغول به کار میشوند و کمتر وارد فضای آکادمیک میگردند.
جستجو برای داروهای GLP-1 بهعنوان درمانی برای اختلالات مغزی جان تازهای گرفته و شرکتهای دارویی با تکیه بر پژوهشهای دانشگاهی، بهشدت در حال توسعه ترکیباتی برای درمان اعتیاد، اسکیزوفرنی و افسردگی هستند. بهتازگی شرکت الی لیلی نخستین نتایج بالینی «برنیپاتید» را برای اختلال مصرف الکل منتشر کرده و شرکتهایی مانند کاریا و بیسلاین نیز آزمایشهایی برای پارکینسون و اعتیاد در دست اجرا دارند.
افزایش سطح دریا و فرسایش ساحلی میتواند مناظر غنی از کربن خشکی را زیر آب ببرد، اما سرنوشت اکولوژیکی این رسوبات کربن ساحلی عمدتاً ناشناخته مانده است. این پژوهش از کشف صخرههای توربی غرقشده در آبهای کمعمق مجمعالجزایر بازوتو در موزامبیک گزارش میدهد؛ میراثی از جنگلهای ساحلی باستانی که اکنون به زیستگاههای دریایی تبدیل شدهاند.
جانت براون، مورخ علم، پس از انتشار زندگینامه دو بخشی چارلز داروین در سالهای ۱۹۹۵ و ۲۰۰۲، اکنون نسخهای خلاصهشده و بهروز شده را در یک جلد ارائه کرده است. او در این کتاب کمتر به جزئیات علمی پرداخته و بیشتر بر شرایط فرهنگی شکلدهنده شخصیت دانشمندی برجسته مانند داروین تمرکز دارد و با بهرهگیری از مجموعه «مکاتبات چارلز داروین» و وبسایت «آثار کامل چارلز داروین آنلاین»، تصویری زنده و پویا از او و علمش ترسیم کرده است.
مدلهای زبانی ژنومی برای پیشبینی اثر واریانتهای ژنتیکی بر صفات پیچیده توسعه یافتهاند و یکی از رویکردهای امیدوارکننده، آموختن محدودیتهای تکاملی از دادههای همترازی ژنوم کامل است. یی و همکاران مدل زبانی ژنومی مبتنی بر فیلوژنی به نام GPN-Star را معرفی کردهاند که با بهرهگیری از همترازی ژنوم کامل چندگونهای و فیلوژنی متناظر، واریانتهای ژنتیکی کارکردی مؤثر در صفات ارثی را بهطور کارآمد پیشبینی میکند.
با پیشرفت توانایی عوامل هوش مصنوعی در انجام خودکار کارهای علمی، پژوهشگران با پرسشی روبهرو شدهاند که زمانی غیرقابل تصور بود: آیا رباتها از آنها پیشی خواهند گرفت؟ در پنج هفته گذشته، دستکم دو بار پژوهشگران گفتهاند که مدت طولانی روی پرسشی تحقیقاتی کار کردهاند، اما شرکتهای هوش مصنوعی پیش از آنها پاسخ داده یا نتایج را قبل از آمادگیشان اعلام کردهاند؛ از این رو برخی استفاده از این ابزارها را محدود کردهاند. با این حال، برخی متخصصان هوش مصنوعی معتقدند عوامل هوش مصنوعی بهدلیل توانایی فزاینده در حل مسائل، بیش از پیش از دانشمندان پیشی میگیرند، نه بهدلیل آپلود دستنوشتهها.
پژوهشها نشان میدهد که برخلاف باور قدیمی مبنی بر ثابت بودن تعداد نورونهای مغز از بدو تولد، ممکن است مغز انسان در طول زندگی سلولهای عصبی جدید تولید کند. این بحث دههها میان دانشمندان ادامه داشته است؛ برخی مانند جوزف آلتمن در دهه ۱۹۶۰ شواهدی از نوروژنز در حیوانات بالغ یافتند و بعدها در دهه ۱۹۹۰ گروهی به رهبری راستی گیج با بررسی بافت مغز انسان پس از مرگ، سلولهای تازهتقسیمشده را در هیپوکامپ شناسایی کردند.
عینکهای هوشمند مجهز به دوربین در آستانه ایجاد بحرانی بزرگ برای حریم خصوصی هستند. گزارش پلیس بوستون در اوت ۲۰۲۶ نشان میدهد یک مجرم جنسی ثبتشده با عینک آفتابی هوشمند از کودکان در یک استخر عمومی فیلمبرداری کرده است؛ نمونهای آشکار از خطر نظارت مزاحم بدون اطلاع یا رضایت افراد.
پس از سالها انتظار، جایزه نوبل فیزیولوژی یا پزشکی سال ۲۰۲۶ به فناوری اپتوژنتیک اعطا شد؛ روشی که به پژوهشگران امکان میدهد نورونهای مغز را با پالسهای نور کنترل کنند و نحوه مطالعه مغز را دگرگون کرده است. برندگان این جایزه کارل دیسروت از دانشگاه استنفورد، پیتر هیگمان از دانشگاه هومبولت برلین و جورج ناگل از دانشگاه وورزبورگ هستند که جایزه ۱.
آتشسوزیهای جنگلی، موجهای گرما و رویدادهای بیسابقه جوی دیگر خبر فوری نیستند، بلکه به پسزمینهای دائمی برای زندگی ما تبدیل شدهاند. در حالی که جهان با پیامدهای وخیم سیستم اقلیمی دستوپنجه نرم میکند، پاسخ جمعی ما همچنان «کم و دیر» است.
بنیاد خیریه OpenAI، بازوی غیرانتفاعی این شرکت هوش مصنوعی، با دارا بودن ۲۶ درصد سهام در OpenAI که ارزش آن حدود ۱٫۴ تریلیون دلار برآورد میشود، در آستانه تبدیل شدن به ثروتمندترین سازمان غیرانتفاعی جهان است. این بنیاد که در اکتبر ۲۰۲۵ پس از بازآرایی ساختار راهبری OpenAI تأسیس شد، متعهد شده دستکم ۲۵ میلیارد دلار را به امور خیریه اختصاص دهد.
فرانسین برمن، دانشمند علوم رایانه دانشگاه ماساچوست آمهرست، در کتاب «فناوری بهتر» استدلال میکند که فناوری باید در خدمت منافع عمومی باشد و رفاه مردم در مرکز پیشرفت فناوری قرار گیرد. او معتقد است فناوریهای دیجیتال اکنون به زیرساختی حیاتی مانند جادهها و شبکه برق تبدیل شدهاند، اما برخلاف آنها از تدابیر حفاظتی کافی بیبهرهاند.
پژوهشگران دانشگاه استنفورد با پیوند موفقیتآمیز ارگانوئیدهای مغزی انسان به موشهایی که قشر مغزشان تقریباً از بین رفته بود، گستردهترین ادغام سلولهای مغز انسان در یک حیوان تاکنون را گزارش کردند؛ بافت پیوندی زنده ماند و ارتباطات کارآمدی با مغز و نخاع موش برقرار کرد. این دستاورد امکان مطالعه بهتر بیماریهایی مانند فلج مغزی و اختلالات طیف اوتیسم را فراهم میکند، اما پرسشهای اخلاقی عمیقی نیز برمیانگیزد؛ از جمله اینکه آیا این حیوانات ممکن است ویژگیهایی شبیه آگاهی یا شناخت انسانی پیدا کنند و چگونه باید سنجیده و نظارت شوند.
رصدهای تازه، آزمونی استوارتر برای نظریهٔ گشتاور کشندی (tidal torque theory) فراهم کردهاند؛ نظریهای که توضیح میدهد چگونه گشتاور گرانشیِ ناشی از ناهمگونیهای چگالی در کیهانِ آغازین، به کهکشانها چرخش میبخشد. این مشاهدات در همان حال معمایی پیشبینینشده را در مورد شکلگیری کهکشانها آشکار میسازند.
یک دهه پیش کریسپر–کاس۹ انقلابی در ویرایش ژنوم به پا کرد، اما محدودیتهای آن بهزودی آشکار شد؛ بهویژه درج کل یک ژن سالم که با این روش چالشبرانگیز است. به همین دلیل، امروزه مجموعهای بهسرعت در حال رشد از ابزارهای جدید برای بازنویسی ژنوم در حال توسعه است که برخی بر پایه کریسپر و برخی کاملاً مستقل از آن هستند.
استیون هاوکینگ، فیزیکدان برجستهای که نظریههای ما درباره گرانش، سیاهچالهها و کیهان را دگرگون کرد، با وجود ناتوانی جسمی شدید به یکی از تأثیرگذارترین دانشمندان قرن بیستم و مشهورترین مروجان علم بدل شد. کتاب «هاوکینگ: زندگی و کار او» به قلم گراهام فارملو، زندگینامهای دقیق و خواندنی است که نشان میدهد هاوکینگ چگونه بر محدودیتهای جسمی چیره شد و سهمهایی بنیادین در علم داشت.
چین به پیشتاز جهانی در توسعه و آزمایش درمانهای نسل بعدی CAR-T تبدیل شده است؛ درمانهایی که میتوانند درمان سرطان و بیماریهای خودایمنی را متحول کنند. در درمان CAR-T سلولی درونتنی، بدن دستور میگیرد سلولهای ایمنی خود را برای حمله به سلولهای سرطانی یا سلولهای آسیبزننده به بافت سالم تغییر دهد.
قلبهای پیوندی سن بیولوژیکی خود را با میزبانشان هماهنگ میکنند. بر اساس مطالعهای پیشچاپ در bioRxiv که هنوز داوری همتا نشده، قلبهای جوان اهداکنندگان در بدن گیرندگان مسن بهسرعت پیر میشوند و قلبهای مسن در افراد جوان جوانتر میشوند.
بر اساس گزارش نیچر، شبکهای از جوامع علمی جعلی توانسته است پژوهشگران برجسته و دانشگاههای معتبر جهان را فریب دهد. جولیا هیرشبرگ، دانشمند علوم رایانه دانشگاه کلمبیا، پس از انتخاب شدن بهعنوان عضو آکادمی اروپایی مهندسی (EAE) و آکادمی ملی هوش مصنوعی (NAAI)، متوجه شد نامش بدون رضایت او در فهرست رهبری EAE قرار گرفته و حتی پیشنهاد ریاست دورهای با دستمزد سالانه ۲۰۰۰ دلار به او داده شده است، در حالی که او هرگز نام این سازمانها را نشنیده بود.
آزمایشگاه زیستشناسی هوش مصنوعی شرکت آنتروپیک، که مرکز آن در سانفرانسیسکو است، اعلام کرد که عاملهای هوش مصنوعی این شرکت الگویی عجیب از دیانای را در ژنوم چند ویروس غولپیکر کشف کردهاند؛ الگویی که شباهتهایی با توالیهای رمزگذارنده سیستمهای ایمنی کریسپر در برخی میکروبها دارد. این یافته که بهصورت پیشچاپ و بدون داوری همتا منتشر شده، نخستین دستاورد آزمایشگاه تازهتأسیس علوم زیستی آنتروپیک است؛ آزمایشگاهی که در آن دانشمندان انسانی و عاملهای هوش مصنوعی برای طراحی و اجرای آزمایشها همکاری میکنند.
پژوهشگران در سراسر جهان با پدیدهای تازه روبهرو شدهاند: ایمیلهایی از سوی عوامل هوش مصنوعی که درخواست همکاری علمی، اشتراک داده یا ارائه خدمات پولی دارند. آدریان بارنت، آماردان دانشگاه فناوری کوئینزلند، یکی از دریافتکنندگان چنین پیامی بود؛ رباتی از او خواسته بود دادههایش درباره مقالات مشکوک به تقلب را در اختیارش بگذارد، اما او به دلیل نگرانی درباره سرنوشت اطلاعات حساس، پاسخ نداد.
در عصر هوش مصنوعی، پرورش تفکر انتقادی به یکی از ضروریترین مهارتهای آموزشی تبدیل شده است. تجربه پژوهشگرانی مانند لیکسیانگ یان از دانشگاه چینهوا نشان میدهد که هوش مصنوعیهای عاملمحور میتوانند تکالیف دانشگاهی را بدون هیچ درگیری فکری دانشجو انجام دهند.
هوش مصنوعی این پرسش را پیش آورده که آیا به توانایی انسان برای تفکر انتقادی آسیب میزند؟ این پرسش برای دانشگاهها وجودی است، زیرا آموزش تفکر و اهمیت آن در قلب مأموریت آنها قرار دارد. با وجود گسترش استفاده از هوش مصنوعی، پژوهشها هنوز در مراحل اولیهاند و نتیجهگیری قطعی زود است، اما معلمان نشانههایی از کاهش فرصتهای تفکر و استدلال گزارش میکنند.
این مطالعه یک اطلس جامع و چندتباری از تنظیم ژنتیکی بیان ژن در قشر پیشپیشانی مغز انسان ارائه میدهد که با بررسی ۵.۶ میلیون هسته سلولی از ۱,۳۸۴ اهداکننده در قالب ۸ رده اصلی و ۲۷ زیررده سلولی تهیه شده است.
بر اساس پیشبینیهای مدلهای اقلیمی، جهان در آستانه مواجهه با خطرناکترین پدیده «النینو» در تاریخ ثبتشده از دهه ۱۸۷۰ میلادی قرار دارد. دمای سطح دریا در اقیانوس آرام حارهای بهطور بیسابقهای افزایش یافته و احتمال وقوع این رویداد با شدت بسیار بالا، بیش از ۹۰ درصد تخمین زده میشود.
این پژوهش با هدف غلبه بر محدودیتهای فضایی و رقابت مدارهای عصبی میزبان، مدل نوینی به نام «موشهای زنومغزی» (Xenocortical) ارائه کرده است. در این روش، با استفاده از راهبردی ژنتیکی و حذف قشر مغز موشهای نوزاد (موشهای آپالیال)، فضایی برای پیوند ارگانوئیدهای قشر مغز انسان فراهم شد.
| گرایش سیاسی | میانه | مخاطبین اصلی | دانشمندان، پژوهشگران، دانشگاهیان، علاقهمندان به علم |
|---|---|---|---|
| کشور مبدأ | بریتانیا |