مطالعه جدیدی توسط پژوهشگران «ماروم - مرکز علوم محیط زیست دریایی» در دانشگاه برمن نشان میدهد که کربنِ حاصل از فعالیتهای انسانی به اقیانوس عمیق رسیده است. یافتهها آشکار میسازد که تأثیر انسان اکنون در لایههای عمیق دریا نیز مشهود است و ترکیب شیمیایی آبهای آنجا را تغییر داده است.
برای دههها، دانشمندان نظارت داشتهاند که اقیانوس چگونه دیاکسید کربن را از جو جذب میکند. با این حال، نامشخص بود که این سیگنال تا چه حد در اقیانوس عمیق گسترش یافته است. پژوهش جدید شواهد روشنی ارائه میدهد که کربنِ انسانساخت (Anthropogenic carbon) به عمق حوضههای اقیانوسی نفوذ کرده و حالت طبیعی آنها را دگرگون ساخته است.
تیم تحقیقاتی نمونههای آب را از اعماق مختلف در مناطق گوناگون اقیانوس مورد تحلیل قرار داد. آنها به دنبال نشانگرهای شیمیایی خاصی گشتند که کربن طبیعی را از کربنِ مشتقشده از احتراق سوختهای فسیلی متمایز میکنند. نتایج حضور قابلتوجه کربنِ منشأ انسانی را در آبهایی هزاران متر زیر سطح دریا نشان داد.
این نفوذ کربن منجر به اسیدی شدن اقیانوس میشود؛ فرآیندی که pH آب دریا را کاهش میدهد. شرایط اسیدی میتواند برای موجودات دریایی، بهویژه آنهایی که پوسته یا اسکلت خود را از کلسیم کربنات میسازند (مانند مرجانها و گونههای خاصی از پلانکتونها)، آسیبزا باشد. تأثیر بر اکوسیستمهای اقیانوس عمیق که اغلب رشد کندی دارند و نسبت به تغییرات حساس هستند، نگرانی عمیقی ایجاد کرده است.
این مطالعه بر پیوستگی سیستمهای زمین تأکید دارد. اقداماتی که در سطح انجام میشود، مانند سوزاندن سوختهای فسیلی، پیامدهایی دارد که از طریق جو موج میزند و در نهایت به تاریکترین و سردترین گوشههای اقیانوس میرسد. این ردپای کربن در اقیانوس عمیق برای قرنها باقی خواهد ماند و به عنوان سندی پایدار از عصر صنعتی عمل خواهد کرد.
پژوهشگران بر نیاز به نظارت مستمر و کنترل سختگیرانهتر انتشارات تأکید دارند. درک کامل دامنه حرکت کربن در اقیانوس برای پیشبینی سناریوهای آینده اقلیمی و تدوین راهبردهایی جهت کاهش خسارات زیستمحیطی حیاتی است. اقیانوس عمیق دیگر یک پناهگاه منزوی نیست؛ بلکه بخشی جداییناپذیر از چرخه جهانی کربن است که تحت تأثیر فعالیتهای انسانی قرار گرفته است.