چهار نفر از افراد مطلع از اطلاعات آمریکا اظهار داشتند که حملات پهپادی ایران به تأسیسات سیا در خلیج فارس، تحلیلگران اطلاعاتی آمریکا را بر آن داشته تا بررسی کنند که آیا روسیه با ارائه اطلاعات هدفگیری یا فناوری پیشرفته پهپادی به ایران کمک کرده است یا خیر.
این افراد که به شرط ناشناس ماندن برای بحث در مورد مسائل امنیت ملی صحبت کردند، گفتند که مقامات اطلاعاتی آمریکا هنوز به نتایج قطعی در مورد دخالت احتمالی روسیه در حملات به تأسیسات سیا نرسیدهاند. اما آنها اثربخشی و دقت ظاهری حملات، و همچنین حمایت فنی گستردهتر روسیه از ایران را به عنوان شواهد احتمالی ذکر کردند.
رویترز و دیگر رسانهها گزارش دادهاند – و مقامات آمریکایی نیز اذعان کردهاند – که روسیه به طور کلی در حملات ایران به اهداف آمریکایی در منطقه خلیج فارس، اطلاعات هدفگیری و سایر حمایتها را ارائه کرده است، اما تحقیقات جامعه اطلاعاتی در مورد دخالت احتمالی روسیه در حمایت از حملات به تأسیسات سیا قبلاً فاش نشده بود.
رویترز و سایر رسانهها گزارش دادهاند که حداقل دو پایگاه سیا در ماه مارس مورد حمله قرار گرفتهاند. یکی از این تأسیسات، ایستگاه سیا در عربستان سعودی بود که در سفارت آمریکا در ریاض قرار دارد و پایگاه دیگر در شرق عراق واقع شده بود. برخی از منابع گفتند که پایگاههای دیگر سیا نیز مورد اصابت قرار گرفتهاند، اما جزئیات آن را فاش نکردند.
یک یادداشت داخلی از یک آژانس اطلاعاتی غربی، که توسط یک مقام منطقهای با دسترسی به سند توصیف شد، نتیجهگیری کرده است که روسیه احتمالاً در هدفگیری تأسیسات منطقهای سیا نقش داشته است. این مقام در مورد این یادداشت به شرطی صحبت کرد که نویسنده دقیق آن فاش نشود.
دو مقام غربی در خلیج فارس که در مورد گزارشهای اطلاعاتی مطلع شده بودند، گفتند که تحلیلگران معتقدند حمله به عربستان سعودی شامل دو نسخه پیشرفته از پهپادهای شاهد ایران بوده است که توسط روسیه تقویت شدهاند. آنها گفتند که یکی از این پهپادها سوراخی در قسمت آسیبپذیر بیرونی سفارت ایجاد کرده و دومی از طریق این شکاف وارد شده و منفجر شده است. هیچ کشته یا زخمی گزارش نشده است.
در حالی که کمک روسیه به ایران با توجه به روابط نزدیک دو کشور سابقه طولانی دارد، هدفگیری خاص پایگاههای حساس سیا نشان میدهد که مسکو مایل است برای اخلال در عملیات آمریکا، در حالی که واشنگتن در تلاش برای پایان دادن به جنگ ایران است، فراتر رود.
نگرانیها در مورد اینکه روسیه ممکن است دادههای هدفگیری را به ایران ارائه دهد، این آخر هفته پس از حملات به یک پایگاه هوایی آمریکا در اردن، که ایران با موشکهای بالستیک به پادگانهای ارتش حمله کرد و دو سرباز کشته شدند، تشدید شد.
کاخ سفید درخواست اظهار نظر را به سیا ارجاع داد که از ارائه آن خودداری کرد.
نمایندگی ایران در سازمان ملل، وزارت دفاع روسیه و دولت عربستان سعودی به درخواستها برای اظهار نظر پاسخ ندادند.
دو مقام غربی در منطقه گفتند که روسیه به ایران کمک کرده است تا توانایی پهپادهای شاهد خود را برای رسیدن به اهداف بهبود بخشد و گفتند که تحلیلگران گمان میکنند ایران از این نسخهها در حمله خود در ریاض استفاده کرده است.
یک منبع جداگانه گفت که روسیه به تهران کمک کرده است تا دقت پهپادهای شاهد-۱۳۶ خود را با عرضه یک سیستم ناوبری ماهوارهای – کومتا-ام (Kometa-M) – بهبود بخشد که کارشناسان میگویند بسیار دقیقتر و مقاومتر در برابر پارازیت نسبت به سیستم تولید شده توسط ایران است.
وال استریت ژورنال برای اولین بار در ماه مارس گزارش داد که روسیه کومتا-ام را به ایران ارائه کرده است. کرملین این گزارش را تکذیب کرد و آن را «اخبار جعلی» خواند.
تأسیسات سیا در خارج از کشور شامل دفاتر اصلی این آژانس در کشورهای مختلف است که به طور سنتی در سفارتخانهها قرار دارند و ایستگاه نامیده میشوند. علاوه بر این، سیا دفاتر، خانههای امن، مراکز لجستیکی و پایگاههای درگیر در نظارت یا سایر عملیات را نگهداری میکند.
مکانهای این پایگاهها به شدت محرمانه هستند.
منابع از افشای تعداد دقیق یا مکانهای تأسیسات سیا که توسط پهپادهای ایرانی مورد حمله قرار گرفتهاند، خودداری کردند. یک منبع تعداد را «بیش از یک و کمتر از دوازده» ذکر کرد. منبع دوم گفت که چندین تأسیسات مورد حمله قرار گرفتهاند.
منابع گفتند که تحلیلگران اطلاعاتی آمریکا در حال بررسی این موضوع هستند که آیا ایران برای حمله به سفارت به دادههای هدفگیری روسیه متکی بوده است یا خیر.
با این حال، تردیدها باقی است. برخی از منابع هشدار دادند که ایران ممکن است به طور کلی سفارت آمریکا را هدف قرار داده باشد و به طور تصادفی به ایستگاه سیا اصابت کرده باشد.
به گفته منابع، برخی از تحلیلگران به این نتیجه رسیدهاند که تعداد کمی از کشورها به جز روسیه، ابزار لازم برای دستیابی و علاقه به تسلیح چنین اطلاعات هدفگیری حساسی را علیه آمریکا دارند.
دانیل هافمن، رئیس سابق ایستگاه سیا و افسر عملیات مخفی، گفت که با توجه به مشارکت استراتژیک نزدیک مسکو و تهران، کمک مسکو به تهران برای هدف قرار دادن تأسیسات سیا تعجبآور نخواهد بود.
او گفت: «آنها در تلاش برای کاهش یا حذف کامل نفوذ آمریکا در حوزههای نفوذ خودخواندهشان، منافع مشترکی دارند.»