دونالد ترامپ گفت شی جینپینگ به او قول داده است که هیچ سلاحی به تهران ارسال نخواهد کرد، این در حالی است که رئیسجمهور آمریکا هشدار داد که آماده تجدید جنگ خود با ایران است و تنها «یک ساعت» با دستور حملات بیشتر فاصله داشته است.
ترامپ روز سهشنبه در جمع خبرنگاران در خارج از کاخ سفید گفت که همتای چینیاش در دیدار هفته گذشته در پکن، متعهد شده که به ایران سلاح ارسال نکند.
ترامپ اظهار داشت: «رئیسجمهور شی به من قول داده است که هیچ سلاحی به ایران ارسال نمیکند. این یک قول زیباست. من حرف او را باور میکنم.»
در گزارشهای چینی از این نشست هیچ اشارهای به توافق شی در مورد ایران نشده بود. پیش از این نشست نیز ترامپ مدعی شده بود که شی متعهد شده است که به ایران سلاح نخواهد داد.
فیننشال تایمز ماه گذشته گزارش داد که یک شرکت چینی قابلیت کنترل یک ماهواره را برای ارتش ایران فراهم کرده بود که قبل از حملات ایران، داراییهای نظامی آمریکا در خاورمیانه را ردیابی میکرد.
ترامپ همچنین گفت که مذاکرات با تهران در جریان است، اما او روز دوشنبه «یک ساعت» با دستور حمله دیگری فاصله داشت پیش از آنکه این طرح را لغو کند.
وی افزود که آمریکا، متحدانش در خلیج فارس و اسرائیل یک «تیم» در مذاکرات با تهران هستند و به ایران «دو یا سه روز» فرصت داد تا به توافق برسد.
«من میگویم دو یا سه روز، شاید جمعه، شنبه، یکشنبه، یا اوایل هفته آینده، یک دوره زمانی محدود، زیرا ما نمیتوانیم اجازه دهیم آنها به سلاح هستهای دست پیدا کنند.»
این اظهارات رئیسجمهور آمریکا تنها چند روز پس از بازگشت وی از پکن صورت گرفت، جایی که او جنگ خود در ایران را با شی به بحث گذاشت اما بدون هیچ پیشرفتی در پایان دادن به درگیریای که بحران انرژی جهانی را به راه انداخته است، بازگشت.
رئیسجمهور گفت که با همتای چینی خود «زمان فوقالعادهای» داشته است و شی نیز تمایل وی برای بازگشایی تنگه هرمز را تأیید کرده است.
ارزیابی ترامپ در تضاد با اظهارات رئیس جمهوریخواه کمیته خدمات مسلح مجلس نمایندگان بود که روز سهشنبه صبح گفت جنگ ایران به آمریکا یادآوری کرده است «چه کسانی دوستان ما نیستند».
مایک راجرز، رئیس این پنل، گفت: «چین و روسیه ظاهراً در طول این درگیری به ایران کمک کردهاند. این باید هر شهروند آمریکایی را نگران کند.» او افزود که «هر تلاشی» از سوی چین و روسیه «برای کمک به ایران جهت بازسازی ارتش خود باید عواقبی داشته باشد.»
تنگه هرمز، که تقریباً یکپنجم نفت جهان از آن عبور میکند، از زمانی که آمریکا و اسرائیل برای اولین بار در 28 فوریه حملاتی را علیه ایران آغاز کردند، عملاً بسته شده است، که به عرضه جهانی نفت آسیب زده و قیمت بنزین در سراسر جهان را به اوج جدیدی رسانده است. یک آتشبس ناپایدار از اوایل آوریل برقرار شده است.
ترامپ روز دوشنبه در پستی در «تروث سوشیال» نوشت که وی یک حمله نظامی برنامهریزی شده برای سهشنبه را به درخواست متحدان آمریکا در خاورمیانه به حالت تعلیق درآورده است. او اضافه کرد که «مذاکرات جدی» با تهران در جریان است.
آدام اسمیت، دموکرات ارشد کمیته خدمات مسلح مجلس نمایندگان، گفت که تهدیدات رئیسجمهور «برای کشتن هرچه بیشتر ایرانیان» و ادعاهای مکرر او مبنی بر اینکه «ایران اکنون مایل به مذاکره در مورد همه این مسائل است»، اعتبار آمریکا را خدشهدار کرده است.
اسمیت گفت: «چه کسی حرفهای ما را باور خواهد کرد؟»
کریسی هولاهان، دیگر نماینده دموکرات، گفت که لفاظی دولت ترامپ درباره ایران مشابه لفاظیهای استفاده شده در مورد جنگ ویتنام است، زمانی که آمریکا به طور مرتب تعداد «دشمنان کشته شده، زمینهای تصرف شده، بمبهای پرتاب شده» را عمومی میکرد اما «با این حال شکست خورد».
او اضافه کرد: «از نظر استراتژیک، ما در حال حاضر در یک فاجعه قرار داریم.»
این جنگ بازارهای مالی را درنوردیده و قیمت نفت برنت را از زمان آغاز درگیری بیش از 50 درصد افزایش داده و روز سهشنبه به تقریباً 111 دلار در هر بشکه رسانده است. افزایش شدید قیمت سوخت تورم آمریکا را به بالاترین سطح در سه سال اخیر رسانده و هزینههای استقراض کشور را به شدت افزایش داده است. بازده اوراق قرضه 30 ساله خزانهداری روز سهشنبه به 5.19 درصد رسید که بالاترین سطح آن از سال 2007 است.
اظهارات ترامپ در حالی صورت گرفت که ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه و شی جینپینگ در حال آمادهسازی برای برگزاری نشست خود در پکن بودند.
فیننشال تایمز اولین بار روز دوشنبه گزارش داد که شی در جریان گفتگوهای هفته گذشته خود با ترامپ گفته است که پوتین ممکن است از تهاجم تمامعیار خود به اوکراین پشیمان شود. ترامپ روز سهشنبه این گزارش را تکذیب کرد و به خبرنگاران گفت: «نه، او هرگز این را نگفت.»