نویسنده سفیر امارات متحده عربی در ایالات متحده است.
چهل سال پیش، در اولین نشست اوپک شرکت کردم. برای اولین بار کت و شلوار و کراوات به تن داشتم و ۱۳ ساله بودم. من خوشحال نبودم؛ پدرم، مانا العتیبه، که در آن زمان وزیر نفت و منابع معدنی امارات بود نیز همینطور.
آن سال ۱۹۸۶ بود و قیمت نفت اوایل سال به زیر ۱۰ دلار در هر بشکه سقوط کرده بود. او ماهها برای متقاعد کردن سایر اعضای اوپک جهت تقویت سهمیههای تولید و بازگرداندن ثبات قیمت تلاش کرده بود. گزارشهای خبری از آن کنفرانس ماه اوت در ژنو، حال و هوای آن زمان را به خوبی نشان میدهند. پدرم به خبرنگاران گفت: «راه طولانی در پیش داریم. من چندان خوشبین نیستم.»
او حق داشت که شکاک باشد. نشست بدون هیچ نتیجهای به پایان رسید. اما اوپک دوام آورد و امارات به سومین تولیدکننده بزرگ آن تبدیل شد.
هفته گذشته، امارات متحده عربی پس از تقریباً ۶۰ سال عضویت، خروج خود را از اوپک اعلام کرد. این تصمیمی بسیار فراتر از سهمیههای تولید یا اختلالات زمان جنگ است. این تصمیم نشاندهنده تغییرات ساختاری در بازارهای جهانی انرژی، دگرگونیهای اساسی در اقتصاد جهانی، و دیدگاهی روشن از جایگاه کنونی امارات و مسیری است که در پیش دارد.
اوپک برای دولتهای وابسته به نفت ساخته شد. امارات متحده عربی مدتهاست که دیگر چنین کشوری نیست. ما به عنوان ابوظبی، پیش از اینکه حتی یک کشور باشیم، به اوپک پیوستیم. بعدها به عنوان امارات، کشوری جوان بود که اقتصادش تقریباً به طور کامل به درآمدهای نفتی وابسته بود. چارچوب اوپک – مدیریت جمعی تولید، انضباط مشترک، و هماهنگی قیمتگذاری – برای کشوری نوپا در بازارهای بینالمللی انرژی و اقتصاد جهانی منطقی بود. این سازمان تخصص، ثبات، و اهرم فشاری را ارائه میداد که یک کشور کوچک و تازهاستقلالیافته نمیتوانست به تنهایی ایجاد کند. اما آن کشور دیگر وجود ندارد.
اکنون کمتر از یک چهارم تولید ناخالص داخلی ما به انرژی وابسته است. حملونقل هوایی، لجستیک، تولید پیشرفته، هوش مصنوعی، گردشگری، و علوم زیستی، سریعترین بخشهای در حال رشد ما هستند. در چهار سال گذشته، ما ۳۵ توافقنامه جامع مشارکت اقتصادی (که ۱۵ مورد آن عملیاتی شده است) با هند، کره جنوبی، اندونزی، اوکراین، اسرائیل، کنیا، مالزی، ویتنام، اردن و دیگر کشورها امضا کردهایم – که دسترسی به بازارهایی شامل میلیاردها نفر را گسترش میدهد. ما در حال پیشبرد یک توافقنامه تجارت دوجانبه با اتحادیه اروپا هستیم. ما به یک مشارکت ۱.۴ تریلیون دلاری در زمینه سرمایهگذاری و فناوری با ایالات متحده متعهد شدهایم. این پروفایل یک کشور نیست که علاقه اصلیاش مدیریت عرضه نفت در یک چارچوب جمعی باشد.
سال گذشته به هر دولت و هر خانواده یادآوری کرد که ناامنی انرژی واقعاً چه حسی دارد. بیثباتی منطقهای عرضه را مختل کرده، قیمتها را به سمت سطوح بیسابقه سوق داده، و هزینههای واقعی را به مصرفکنندگان، کشاورزان و کسبوکارها از دیموئین تا دهلی تحمیل کرده است. درس آن پیچیده نیست: جهان به انرژی قابل اعتمادتر و مقرونبهصرفهتر نیاز دارد – و به تولیدکنندگانی نیاز دارد که بتوانند آن را تأمین کنند.
علاقه امارات به منطقهای باثبات است، نه منطقهای بیثبات – و سیاست انرژی ما، مانند سیاست خارجیمان، به سمت این هدف جهتگیری شده است. ما ظرفیت مازاد قابل توجهی داریم و زیرساختهای لازم برای گسترش آن را نیز دارا هستیم. ما قصد داریم دهها میلیارد دلار در خطوط لوله جدید، ارتقاء بنادر، و لجستیک تقویتشده سرمایهگذاری کنیم تا اطمینان حاصل شود که انرژی ما به بازارهایی که به آن نیاز دارند، صرف نظر از آنچه در اطراف ما اتفاق میافتد، میرسد. هدف ظرفیت تولید ما ۵ میلیون بشکه در روز تا سال ۲۰۲۷ است.
اما در یک چارچوب تولید جمعی، این ظرفیت بیکار میماند. بنابراین، خروج از اوپک تنها یک محاسبه تجاری نیست؛ بلکه یک مسئولیت است. امارات متحده عربی در لحظهای که امنیت و ثبات جهانی واقعاً در خطر است، ظرفیت کمک به امنیت انرژی جهانی و ثبات اقتصادی بینالمللی را دارد. ما قصد داریم این کار را انجام دهیم.
درآمدهای ما از افزایش تولید صرفاً جمعآوری نخواهد شد. آنها به سرمایهگذاریهای زیرساختی در سراسر جهان در حال توسعه بازگردانده خواهند شد. "مصدر"، شرکت انرژیهای تجدیدپذیر ما، بیست سال را صرف ساخت ظرفیت در ۴۰ کشور، از جمله ایالات متحده، کرده است. نیروگاه هستهای "براکه" – اولین نیروگاه در جهان عرب – عملیاتی است و برق پایه پاک تولید میکند. "ادنوک" دهها میلیارد دلار را برای پیشبرد راهحلهای کمکربن از طریق XRG، بازوی سرمایهگذاری بینالمللی جدید خود، اختصاص داده است. ما بین نفت و گذار انرژی انتخاب نمیکنیم. ما یکی را با دیگری تأمین مالی میکنیم.
گویی اینها دلایل کافی برای خروج از اوپک نبود، ایران همچنان یک عضو با اعتبار در این سازمان باقی مانده است، حتی با وجودی که مأموریت اعلامشده کارتل مبنی بر «تضمین ثبات بازارهای نفت به منظور تأمین کارآمد، اقتصادی و منظم نفت به مصرفکنندگان» را زیر پا میگذارد. روز یکشنبه، ایران با نقض آتشبس و قوانین بینالمللی، حملات خود را به نفتکشها و زیرساختهای انرژی در خلیج فارس از سر گرفت.
هفته گذشته با پدرم صحبت کردم. به عنوان شش بار رئیس اوپک، انتظار داشتم او در مورد خروج امارات از سازمانی که بخش زیادی از زندگی حرفهای خود را وقف آن کرده بود، احساسات متفاوتی داشته باشد.
اما در عوض، او به من یادآوری کرد که این از ابتدا برنامه بود. درست مانند آن کت و شلوار و کراوات سال ۱۹۸۶، ما دیگر برای اوپک بزرگ شده بودیم. او گفت درآمد نفتی همیشه وسیلهای برای رسیدن به هدف بود. هدف هرگز این نبود که یک کشور نفتی باشیم. هدف این بود که چیزی پایدارتر بسازیم – یک اقتصاد متنوع، یک جامعه دانشبنیان، کشوری با عمق و مشارکتهایی که بتواند در هر جهانی که در آینده شکل میگیرد، رشد کند.