کشتی‌های باری در تاریخ ۱۱ مارس در خلیج فارس در نزدیکی تنگه هرمز دیده می‌شوند. (رویترز)
کشتی‌های باری در تاریخ ۱۱ مارس در خلیج فارس در نزدیکی تنگه هرمز دیده می‌شوند. (رویترز)

دولت ترامپ تحریم‌ها را از میلیون‌ها بشکه نفت ایران برمی‌دارد

همزمان با افزایش سرسام‌آور قیمت نفت، وزارت خزانه‌داری تحریم‌ها را از نفت خام ایران که از پیش بارگیری شده بود، لغو کرد — اقدامی که به تلاش‌های جنگی ایران علیه آمریکا کمک می‌کند.

همزمان با افزایش مداوم قیمت نفت، وزارت خزانه‌داری آمریکا روز جمعه تحریم‌ها را از ۱۴۰ میلیون بشکه نفت خام ایران که از پیش در کشتی‌ها بارگیری شده بود، لغو کرد. دولت ترامپ می‌گوید این اقدام به کاهش قیمت‌ها کمک خواهد کرد، اما به احتمال زیاد درآمدی نیز برای تلاش‌های جنگی ایران فراهم می‌آورد.

این دستور برای «لغو تحریم» نفت در حالی صادر شد که جنگ دونالد ترامپ در ایران بحران جهانی انرژی را آغاز کرده است و قیمت نفت از اواخر ماه گذشته که آمریکا به ایران حمله کرد، بیش از ۵۰ درصد افزایش یافته است.

اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری، جمعه شب در پلتفرم ایکس نوشت: «امروز، وزارت خزانه‌داری مجوزی محدود و کوتاه‌مدت صادر می‌کند که فروش نفت ایران را که در حال حاضر در دریا متوقف شده است، مجاز می‌سازد. با آزادسازی موقت این عرضه موجود برای جهان، ایالات متحده به سرعت تقریباً ۱۴۰ میلیون بشکه نفت را به بازارهای جهانی خواهد آورد، میزان انرژی جهانی را افزایش داده و به کاهش فشارهای موقتی بر عرضه ناشی از ایران کمک خواهد کرد.»

مقامات دولتی استدلال می‌کنند که چنین نفتی در حال حاضر با تخفیف به چین می‌رسد و لغو تحریم‌ها به آن اجازه می‌دهد تا به سایر کشورها نیز جریان یابد. بسنت نوشت: «ایران در دسترسی به هرگونه درآمد حاصله با مشکل مواجه خواهد شد و ایالات متحده به حفظ حداکثر فشار بر ایران و توانایی آن برای دسترسی به سیستم مالی بین‌المللی ادامه خواهد داد.»

اما این اقدام با شگفتی بسیاری از قانونگذاران و تحلیلگران روبرو شد که گفتند این امر به رژیم ایران در حالی که فعالانه در تلاش برای کشتن سربازان آمریکایی در میدان نبرد است، کمک نقدی خواهد رساند.

برت اریکسون، مدیر اصلی شرکت «ابسیدین ریسک ادوایزرز» که در زمینه جرایم مالی و مسائل نظارتی تخصص دارد، گفت: «این اقدام مستقیماً با اظهارات خود ترامپ مبنی بر اینکه ایالات متحده در حال بررسی پایان دادن به این درگیری است، در تضاد است. شما نفت ایران را تحریم‌زدایی نمی‌کنید اگر در حال پایان دادن به یک درگیری باشید. این اقدام دولتی است که هیچ راه خروجی ندارد و این را می‌داند. کلمه مناسب برای این وضعیت، استیصال است.»

اریکسون در مورد اینکه آیا این اقدام تأثیر زیادی بر قیمت نفت خواهد داشت، تردید داشت. او گفت که اروپا همچنان تحریم‌هایی بر نفت ایران اعمال کرده و شرکت‌هایی که آن را خریداری می‌کنند، همچنان ریسک قابل توجهی را متحمل خواهند شد. او گفت: «بازار این را می‌داند. به همین دلیل بعید است که قیمت‌ها به طور قابل توجهی تحت تأثیر قرار گیرند.»

برداشتن محدودیت‌ها از نفت ایران نشان می‌دهد که دولت ابزارهای کمی برای کنترل قیمت نفت در اختیار دارد. این دولت پیش از این مجوز آزادسازی مقدار زیادی نفت از ذخایر استراتژیک نفت آمریکا را صادر کرده، تحریم‌ها را از نفت روسیه که در دریا بود لغو کرده و به طور موقت قانون جونز را که حمل و نقل نفت بین بنادر آمریکا با کشتی‌های با پرچم خارجی را ممنوع می‌کند، تعلیق کرده است. با وجود این اقدامات، قیمت نفت همچنان در حال افزایش است، زیرا حملات ایران تانکرهای نفتکش را در خلیج فارس فلج کرده و به تأسیسات حیاتی تولید نفت در خاورمیانه آسیب جدی وارد کرده است.